Warning: You are using an outdated Browser, Please switch to a more modern browser such as Chrome, Firefox or Microsoft Edge.

ศิลปะแห่งการล้างมือ สบู่ VS เจลแอลกอฮอล์ แบบไหนที่ควรเลือก

Washing Hand

หยุดโควิด-19 ต้องล้างมือต่อเนื่อง 

แม้ว่าสถานการณ์โควิด-19 ดูเหมือนจะเริ่มผ่อนคลาย แต่การไม่ประมาทคือสิ่งที่ต้องจัดการให้อยู่มือ ตามที่เราได้รับข้อมูลข่าวสาร ทั้งแพทย์ พยาบาล และผู้เชี่ยวชาญหลายแห่ง ต่างก็ลงความเห็นตรงกันว่าแนวทางป้องกันเชื้อไวรัสที่ดีคือการล้างมือให้บ่อยๆ ใส่หน้ากากอนามัยหรือหน้ากากผ้าเพื่อป้องกันละอองฝอยจากการไอหรือจาม และพยายามอยู่บ้าน ไม่ออกไปยังสถานที่ที่มีคนพลุกพล่าน เพื่อกันตัวเองออกจากความเสี่ยงที่จะติดเชื้อไวรัสโควิด-19 แต่จากจำนวนผู้ติดเชื้อที่เริ่มลดลง หลายคนเริ่มต้องเดินทางออกจากบ้าน กิจการบางประเภทเปิดให้บริการ สิ่งหนึ่งที่สำคัญเพื่อไม่เพิ่มจำนวนผู้ติดเชื้อให้มากขึ้นในสถานการณ์ที่เริ่มจะผ่อนคลายเช่นนี้ คืออย่าลืมล้างมือหรือทำความสะอาดมือให้เป็นประจำ

เพราะอะไรการล้างมือถึงสำคัญอยู่

เรายังอยู่ในสภาวะเสี่ยงต่อการติดเชื้อ แม้ว่าอัตราการติดเชื้อจะลดลง แต่ยังไม่หายหมดสิ้น และการวิจัยวัคซีนยังเดินหน้าอย่างต่อเนื่อง ชีวิตประจำวันของเรายังคล้ายเดิม สัมผัสสิ่งเดิมๆ เช่น แค่ก้าวออกจากประตูก็ต้องจับลูกบิด ทานข้าวที่โต๊ะอาหาร แขนของเราก็ต้องสัมผัสลงบนโต๊ะ ยิ่งถ้าขึ้นรถสาธารณะ มือของเราก็ต้องสัมผัสกับเสา ที่โหนราวรถไฟฟ้า ยิ่งหากใครมีพฤติกรรมชอบจับหน้าบ่อย ๆ ขยี้ตาหลายครั้ง ก็ยิ่งเพิ่มความเสี่ยงมากขึ้นไปอีก เพราะเชื้อไวรัสนั้นแพร่กระจายผ่านการไอ จาม และสารคัดหลั่ง ถ้าผู้ติดเชื้อเกิดอาการไอ จาม เจ้าละอองฝอยที่ล่องลอยอยู่ในอากาศ สักพักก็ตกลงสู่วัตถุสิ่งของ ถ้ามือของเราไปสัมผัสโดนไวรัส แล้วเผลอขยี้ตา แคะจมูก หรือหยิบอาหารเข้าปาก เชื้อไวรัสร้ายก็จะเข้าสู่ร่างกายอย่างสมบูรณ์ และเคยมีการวิจัยซึ่งพบในปี 2015 โดยการสำรวจพฤติกรรมในชั่วโมงเรียนของนักเรียนแพทย์มหาวิทยาลัยเซาท์เวลล์จำนวน 26 คน พบว่าระหว่างเรียนมีการสัมผัสใบหน้าหรือบริเวณใบหน้าเฉลี่ย 23 ครั้ง/ชั่วโมง ซึ่งการกระทำเช่นนี้อาจเกิดขึ้นโดยไม่รู้ตัวด้วยซ้ำ หากใครมีพฤติกรรมชอบจับหน้าบ่อย ๆ ขยี้ตาหลายครั้ง จึงมีส่วนเพิ่มความเสี่ยงมากขึ้นไปอีก การล้างมือประจำจึงสำคัญ 

ล้างมือถูกวิธี ล้างมืออย่างต่อเนื่อง

การล้างมือทั่ว ๆ ไป ตามความเคยชินนั้น ไม่อาจชำระล้างสิ่งสกปรกออกไปได้หมด การล้างมือจึงต้องล้างอย่างถูกวิธี ซึ่งแพทย์แนะนำว่า ในช่วงที่เกิดโรคระบาดอย่างในตอนนี้ ควรล้างมือด้วยสบู่และน้ำจะดีที่สุด เพราะสบู่จะนำสิ่งสกปรกชะล้างไปพร้อมกับน้ำ แต่ถ้าไม่มีสบู่ ไม่มีน้ำ ก็ใช้เจลแอลกอฮอล์ที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์มากกว่า 70 เปอร์เซนต์แทนได้

Swipe to view more

น้ำสบู่
เจลแอลกอฮอล์
ใช้สบู่ทั่วไปก็ป้องกันไวรัสโควิด-19 ได้

เจลแอลกอฮอล์ต้องมีแอลกอฮอล์เข้มข้น 70% ขึ้นไป

ล้างมือด้วยสบู่ให้นานกว่า 20 วินาที ด้วย 6 ขั้นตอนการล้างมืออย่างถูกวิธี ในน้ำเย็นหรือน้ำอุ่นก็ได้

ลูบให้ทั่วฝ่ามือและนิ้วมือ ทิ้งไว้ 20-30 วินาทีจนแอลกอฮอล์แห้ง

เช็ดมือด้วยกระดาษเช็ดมือแบบใช้ครั้งเดียวทิ้ง

ถ้ามือยังไม่แห้งไปหยิบสิ่งของ จะทำให้ประสิทธิภาพลดน้อยลง

ล้างมือเสร็จแล้วให้ปิดก๊อกน้ำ โดยสัมผัสผ่านกระดาษเช็ดมือ

หากปริมาณของแอลกอฮอล์สูงเกินไป จะระเหยไวจนไม่ทันกำจัดเชื้อโรค

ล้างมือด้วยน้ำสบู่สบู่ทั่วไปก็ใช้ได้

การล้างมือด้วยน้ำและสบู่ธรรมดาเพียงพอแล้ว สบู่ทั่วไปก็สามารถทำลายกระเปาะหุ้มตัวไวรัสโควิด-19 ได้ เมื่อไม่มีกระเปาะหุ้มตัวเชื้อไวรัสก็จะตาย นอกจากนี้ พวกสารซักฟอก เช่น น้ำยาล้างจาน ก็ชำระล้างฆ่าเชื้อโควิด-19 ได้เช่นกัน แต่ต้องระวังไม่ล้างมือบ่อยเกินไปและเลือกใช้สบู่ที่อ่อนโยน เพื่อป้องกันอาการแพ้ หลังจากล้างมือ เช็ดมือให้แห้ง แล้วสามารถใช้โลชั่นหรือครีมบำรุงมือได้

สำหรับการล้างมือนั้น ควรล้างเป็นประจำ เช่น ก่อนและหลังเข้าห้องน้ำ ก่อนและหลังรับประทานอาหาร ก่อนและหลังไอจามหรือสั่งน้ำมูก ก่อนออกจากบ้าน และรีบล้างมือทันทีเมื่อกลับถึงบ้าน

ร้องเพลง แล้วล้างมือให้ครบ 6 ท่า นานอย่างน้อย 20 วินาที

การล้างมือให้ได้ประสิทธิภาพสูงสุดควรถูและฟอกสบู่ให้ครบ 6 ขั้นตอน นานอย่างน้อย 20 วินาที ถ้าไม่นับตัวเลข อาจจะฮัมเพลงแฮปปี้เบิร์ธเดย์ หรือเพลง ช้าง ช้าง ช้าง 2 รอบก็ได้ คือ

  1. ถูฝ่ามือ และถูง่ามนิ้วมือด้านหน้า
  2. ถูหลังมือ และถูง่ามนิ้วมือด้านหลัง
  3. ถูนิ้วและข้อนิ้วมือ ให้ทั่วทั้ง 2 ข้าง
  4. ถูนิ้วหัวแม่มือ ทั้ง 2 ข้างด้านหน้าและด้านหลัง
  5. ถูปลายนิ้ว เล็บ และลายเส้นฝ่ามือ ทั้ง 2 ข้าง
  6. ถูรอบข้อมือ 2 ข้าง

เช็ดมือด้วยกระดาษเช็ดมือ

ใช้กระดาษเช็ดมือแบบใช้ครั้งเดียวทิ้งดีกว่าใช้ผ้าซับมือซ้ำ ๆ หรือใช้ผ้าขนหนูซับก็ได้ แต่ควรใช้ครั้งเดียวแล้วซักเลย หลังจากเช็ดมือแล้ว ให้ปิดก็อกน้ำด้วยการสัมผัสผ่านกระดาษเช็ดมือหรือผ้า

ล้างมือด้วยเจลแอลกอฮอล์

มักใช้ในกรณีที่ต้องการทำความสะอาดทันที หรือสัมผัสสารคัดหลั่ง ไม่สามารถล้างมือได้ในตอนนั้น เจลแอลกอฮอล์เป็นนวัตกรรมทางสาธารณสุข โดยใช้เอทานอลหรือเอทิลแอลกอฮอล์ เป็นส่วนผสมหลักในเจลล้างมือ โดยมีแอลกอฮอล์เริ่มต้นอยู่ที่ 95% หลังจากผสมกับส่วนผสมอื่นแอลกอฮอล์จะเจือจางลงเหลือประมาณ 70-75% ปริมาณที่เหมาะสมในการออกฤทธิ์ด้วยการยับยั้งการเจริญของเซลล์แบคทีเรีย ไวรัส และเชื้อรา คือแอลกอฮอล์ที่มีความเข้มข้น 70% ซึ่งจะไม่ระเหยเร็วเกินไปและมีปริมาณน้ำเพียงพอที่จุลินทรีย์จะดูดซึม และออกฤทธิ์ทำลายเซลล์ และแม้ว่าแอลกอฮอล์จะมีผลทำให้ผิวแห้ง แต่ในปัจจุบันเจลแอลกอฮอล์ก็มีส่วนผสมของสารที่ให้ความชุ่มชื้น ทำให้กระบวนการดึงน้ำของแอลกอฮอล์ที่สัมผัสกับผิวหนังช้าลง ทั้งยังสามารถฆ่าเชื้อโรคได้อีกด้วย

การล้างมือด้วยเจลแอลกอฮอล์จึงต้องคำนึงถึงส่วนผสมของแอลกอฮอล์ที่ไม่ต่ำกว่า 70% ขึ้นไป แต่ไม่ควรเกิน 95% เพราะจะระเหยอย่างรวดเร็ว ไม่ทันฆ่าเชื้อไวรัส ทั้งยังทำให้มือแห้งมากขึ้นไปอีก

ลูบมือให้ทั่ว ทิ้งไว้ 20 วินาทีจนแห้ง

ก่อนอื่นเลย ต้องทดสอบอาการแพ้ก่อน ด้วยการทาเจลเพียงเล็กน้อยทิ้งไว้ใต้ท้องแขน 24 ชั่วโมง หากมีผื่นแดง แสบ บวม นั่นคืออาการแพ้ ควรปรึกษาแพทย์

สำหรับวิธีใช้เจลล้างมือแอลกอฮอล์ให้มีประสิทธิภาพมากที่สุด ควรบีบออกมาในปริมาณ 10 มิลลิลิตร ลงบนฝ่ามือแล้วถูให้ทั่วทั้งมือและนิ้ว เป็นเวลานาน 20 วินาที จากนั้นก็ปล่อยให้แห้ง หากใช้มือที่ยังไม่แห้งไปหยิบจับสิ่งของทันที จะทำให้ประสิทธิภาพของแอลกอฮอล์ลดน้อยลงได้ และหลังจากมือแห้งสนิทแล้ว อย่าลืมนำโลชั่นหรือครีมบำรุงมาช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นให้กับมือด้วย

เก็บรักษาเจลล้างมือให้ดี

หลังจากใช้เจลแอลกอฮอล์เสร็จ ต้องปิดฝาให้สนิททุกครั้ง และควรเก็บผลิตภัณฑ์เจลล้างมือในภาชนะปิดสนิท ไว้ในที่ร่ม เพื่อป้องกันแอลกอฮอล์ระเหย หรือทำให้ความเข้มข้นของแอลกอฮอล์ลดลงได้ การเก็บรักษาอย่างถูกวิธี จะช่วยยืดอายุการใช้งานของเจลแอลกอฮอล์ ให้ยังคงตัวเป็นเจลไม่กลายเป็นน้ำ และมีกลิ่นหอมเหมือนเดิม

นอกจากการล้างมือที่สำคัญมาก ๆ แล้ว ทุกคนควรจะกินร้อน กินอาหารที่ปรุงสุกสดสะอาดโดยใช้ช้อนกินข้าวเฉพาะของตัวเอง หลีกเลี่ยงการออกจากบ้าน ถ้าจำเป็นต้องออกไปข้างนอก อย่าลืมใส่หน้ากากผ้าหรือหน้ากากอนามัย เพื่อป้องกันตัวเองให้ดีที่สุด แม้สถานการณ์เริ่มผ่อนคลาย แต่ยังมีโอกาสติดเชื้อได้อยู่ การดูแลตัวเองสม่ำเสมอก็จะช่วยลดความเสี่ยงในการติดเชื้อได้มากขึ้นนะ

ด้วยความห่วงใย
Allianz Ayudhya และ Healthy Living


ที่มาข้อมูล : 
https://bit.ly/whointthailand
https://bit.ly/voxcom
https://bit.ly/siphhospital
https://bit.ly/Mgronline1
https://bit.ly/liquororth